Geny są podstawowymi jednostkami dziedziczności. Są one odcinkami DNA zawierającymi informacje o budowie białek. Zdarza się, że geny są uszkodzone i niosą nieprawidłową informację, co może prowadzić do syntezy białek niefunkcjonalnych lub też w innych przypadkach braku albo nadmiernej ich syntezy. Celem terapii genowej jest próba naprawy takich defektywnych genów. Ze względu na potencjalne możliwości, jakie stwarza terapia genowa np. zwiększenie masy mięśniowej u ludzi, powinno się brać pod uwagę możliwości jej nadużywania.
Z powodu znacznego prawdopodobieństwa nieodpowiedniego wykorzystania terapii genowej w sporcie, Światowa Agencja Antydopingowa (WADA) zdecydowała się umieścić doping genowy na Zakazanej Liście. Doping genowy definiowany jest, jako: „użycie komórek, genów, elementów genetycznych lub modyfikacji ekspresji genów do celów nieterapeutycznych, mające na celu zwiększenie osiągnięć sportowych” (WADA, 2008).
Jednak, manipulacje genetyczne nie są tak łatwe, jak mogłoby się wydawać. Wiele genów niesie informacje warunkujące wytrzymałość fizyczną lub koduje białka zwiększające masę mięśniową. Nie ma jednego konkretnego genu „sportu”!
Znane są cztery interesujące geny zwiększające wytrzymałość fizyczną:
Znane są trzy interesujące geny wpływające na siłę mięśni:
W ‘Crosstalk-Box’ wymienione są skutki uboczne, jakie może mieć stosowanie dopingu genowego na wybrane narządy i układy w organizmie.
Z powodu znacznego prawdopodobieństwa nieodpowiedniego wykorzystania terapii genowej w sporcie, Światowa Agencja Antydopingowa (WADA) zdecydowała się umieścić doping genowy na Zakazanej Liście. Doping genowy definiowany jest, jako: „użycie komórek, genów, elementów genetycznych lub modyfikacji ekspresji genów do celów nieterapeutycznych, mające na celu zwiększenie osiągnięć sportowych” (WADA, 2008).
Jednak, manipulacje genetyczne nie są tak łatwe, jak mogłoby się wydawać. Wiele genów niesie informacje warunkujące wytrzymałość fizyczną lub koduje białka zwiększające masę mięśniową. Nie ma jednego konkretnego genu „sportu”!
Znane są cztery interesujące geny zwiększające wytrzymałość fizyczną:
- enzym konwertujący angiotensynę (angiotensine converting enzyme, ACE), który powoduje zwężenie lub rozszerzenie naczyń krwionośnych
- erytropoetyna (EPO) stymulująca erytropoezę
- receptory aktywowane przez proliferatory peroksysomów-d (PPARd) kodujące enzymy biorące udział w oksydacji kwasów tłuszczowych
- czynniki aktywowane hipoksją (HIF) w sytuacji gdy komórce zaczyna brakować tlenu
Znane są trzy interesujące geny wpływające na siłę mięśni:
- mechaniczny czynnik wzrostu (MGF), insulinopodobny czynnik wzrostu–1 (IGF-1), białko wiążące insulinopodobny czynnik wzrostu (IGFBP) kontrolujące przyrost mięśni
- hormon wzrostu (GH) kontrolujący masę mięśniową
- czynnik różnicowania miostatyny/wzrostu (gdf-8) lub transformujący czynnik wzrostu-b (tgf-b) jako negatywny regulator wzrostu mięśni
Crosstalk:
Biomedyczne skutki uboczne dopingu genowego związane są z niepożądanymi objawami występującymi w wyniku terapii genowej oraz z produktami zmodyfikowanych genów. Stąd, bazując na wynikach badań klinicznych można wysnuć wniosek, iż pewne niedobory odporności czy zanieczyszczenie wektorów stosowanych w dopingu genowym chemikaliami i innymi substancjami powstającymi podczas ich produkcji i oczyszczania, włączając pirogeny i wirulentne wirusy, może stanowić ogromne zagrożenie dla sportowców stosujących doping genowy. W ‘Crosstalk-Box’ wymienione są skutki uboczne, jakie może mieć stosowanie dopingu genowego na wybrane narządy i układy w organizmie.
